Stefan Tadeusz Aleksander Bratkowski
Biografia
Stefan Tadeusz Aleksander Bratkowski urodził się 22 listopada 1934 we Wrocławiu. Był synem Stefana Janusza Bratkowskiego, urzędnika konsularnego i oficera wywiadu RP. W 1936 zamieszkał w Warszawie; po upadku powstania warszawskiego w 1944 oraz kilku latach tułaczki wychowywał się w państwowym domu młodzieży w Krzeszowicach. Był bratem ekonomisty i polityka Andrzeja Bratkowskiego, mężem Romy Przybyłowskiej-Bratkowskiej i ojcem Katarzyny Bratkowskiej.
W 1949 został członkiem Związku Młodzieży Polskiej (ZMP). W 1954 wstąpił do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR). Ukończył prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim w 1955 i pracował jako pracownik naukowo-dydaktyczny Wydziału Prawa UJ w latach 1954–1956. Od 1956 pracował w redakcji „Po Prostu”, a od stycznia 1957 – jako reporter. Był inicjatorem ruchu na rzecz samorządu i wspólnie z Januszem Roszką i Jerzym Zieleńskim napisał kilka książek reporterskich.
W latach 60. szeroką popularność zyskała jego Księga wróżb prawdziwych, a wraz z Andrzejem Bratkowskim napisał Gra o jutro, która podważała tryb funkcjonowania gospodarki PRL. Od maja 1970 był redaktorem „Życia i Nowoczesności” (czwartkowego dodatku do „Życia Warszawy”), lecz w październiku 1973 został usunięty z redakcji z przyczyn politycznych. W latach 1971–1974 kierował Pracownią Prognoz Rozwoju Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Informatyki, a następnie pozostawał bez stałego zatrudnienia do 1980. Był autorem scenariuszy części odcinków serialu Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy (1979–1981).
Jako prawnik i historyk zajmował się studiami historycznymi; napisał źródłowe studium o historii wojskowości XVIII wieku. W 1978 z Bogdanem Gotowskim i Andrzejem Wielowieyskim zainicjował Konwersatorium „Doświadczenie i Przyszłość” (DiP). Po zakazie publicznych dyskusji paneliści zajmowali się rozpisywaniem ankiet i opracowywaniem raportów, które ukazywały się w Niezależnej Oficynie Wydawniczej NOWa.
W październiku 1980 został wybrany na prezesa Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. Po wprowadzeniu stanu wojennego kierował SDP działające wówczas nielegalnie. W latach 1983–1988 realizował „Gazetę Dźwiękową”, a w 1988 brał udział w tworzeniu Komitetu Obywatelskiego przy Lechu Wałęsie i w rozmowach Okrągłego Stołu. W 1989 ponownie objął funkcję prezesa SDP i współorganizował Gazetę Wyborczą oraz współtworzył przedsiębiorstwo Agora. Później był m.in. felietonistą w Computerworld i w „Rzeczpospolitej” (do 2006).
W 1991 brał udział w założeniu Fundacji Centrum Prasowe dla Krajów Europy Środkowo-Wschodniej, pełnił funkcję przewodniczącego rady tej organizacji, a w 2007 stanął na czele jej zarządu. Zasiadał także w radach SDP i innych organizacjach, m.in. w Centrum Monitoringu Wolności Prasy oraz w radach programowych Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego. W 2007 reaktywował „Doświadczenie i Przyszłość”.
Przez lata działał także jako społeczny redaktor portalu Studio Opinii, prowadził audycję Salon – Z boków w Tok FM i był członkiem kapituły Nagrody Newsweeka im. Teresy Torańskiej. W listopadzie 2019 opublikował obszerne zapiski z 85. urodzin na portalu Studio Opinii. Zmarł w Warszawie; 11 maja 2021 został pochowany na cmentarzu Powązkowskim, a uroczystość była upamiętniona przez m.in. Jerzego Baczyńskiego, Adama Bodnara i Ernesta Skalskiego.