Italo Alighiero Chiusano

Krytyk literacki
10.06.1926 15.02.1995 Wrocław

Biografia

Italo Alighiero Chiusano urodził się 10 czerwca 1926 we Wrocławiu. Rodzice byli Włochami: ojciec był dyplomatą pochodzącym z Pinerolo, matka z Turynu. Dzieciństwo i młodość spędził na licznych podróżach po Europie, mieszkał także w Ajaccio na Korsyce, Stuttgarcie i Rotterdamie; czasowo rodzina mieszkala również w Brazylii w São Paulo, gdzie ukończył szkołę średnią. Studiował w Rzymie i w 1948 obronił pracę magisterską z prawa. Na początku lat pięćdziesiątych rozpoczął pracę jako dziennikarz, pisząc i tłumacząc scenariusze słuchowisk. Był poliglotą władającym językami: włoskim, niemieckim, francuskim, angielskim, hiszpańskim i portugalskim; znał literaturę niemiecką.

W 1964 ożenił się z Leylą Givonetti, z którą miał dwoje dzieci: syna Mattię i córkę Agatę.

Beletrystyka: autor powieści historycznych, m.in. La prova dei sentimenti (1966), Inchiesta sul mio amore (1972), L'ordalia (1979), La derrota (1982), Il vizio del gambero (1986), Eroi di vetro (1989), Konradin (1990).

Eseistyka i krytyka literacka: w 1976 opublikował Historię współczesnego teatru niemieckiego, zaś w 1981 Życie Goethego. W 1984 wydał Literatur, będący wyborem blisko dwustu szkiców dotyczących literatury niemieckiej. Kolejny zbiór esejów Altre lune (1987) zawierał teksty dotyczące pisarzy niemieckich, angielskich, rosyjskich, hiszpańskich i latynoskich. Dwa szkice poświęcił włoskim poetom: Mario Luziemu i Giorgio Caproniemu. Pisał także sztuki teatralne: w 1981 powstała Le notti della Verna, zaś w 1982 Il sacrilegio. Chiusano napisał także sztukę o św. Maksymilianie Kolbe.

Dziennikarstwo: Chiusano współpracował z redakcją La Stampy (wkładka literacka Tuttolibri). Szereg lat publikował także na stronach kulturalnych watykańskiego L’Osservatore Romano. Na łamach La Repubblica publikował szkice o pisarzach i poetach niemieckojęzycznych: Thomas Bernhard, Heinrich Böll, Goethe, Schiller, Kleist, Fontane, Musil, Schnitzler, Mann, Dürrenmatt.

Scenariusze: tworzył scenariusze telewizyjne. Kilka filmów w oparciu o scenariusze Chiusano powstało dla sieci RAI w latach 70. i 80. XX wieku. Inspiracją były wielkie postacie świata literatury: I Buddenbrook z 1971 na podstawie Buddenbrooków Thomasa Manna; Orfeo in paradiso z 1971 na podstawie powieści Luigiego Santucciego; Il giudice e il suo boia z 1972 na podstawie powieści Sędzia i jego kat Friedricha Dürrenmatta; La guerra al tavolo della pace - La conferenza di Yalta z 1975 na konferencji jałtańskiej; Le affinità elettive z 1979 na podstawie powieści Powinowactwo z wyboru Goethego; Don Luigi Sturzo z 1980 o życiu Luigiego Sturzo.

Chiusano był autorem dwóch tomików poezji: Bacche amare oraz Preghiere selvatiche, opublikowanych odpowiednio w 1987 i 1994.

Nagrody i uznanie: w 1979 Chiusano otrzymał nagrodę Campiello za powieść L'ordalia. W tym samym roku rząd RFN uhonorował go Nagrodą Inter Nationes. W 1987 odznaczony został Medalem Musil przez rodzinne miasto Klagenfurt am Wörthersee. Za Consideratemi un sogno otrzymał w 1995 Nagrodę im. Ugo Bettiego. Władze miasta Frascati dedykowały Chiusano nagrodę, stanowiącą część Narodowej Nagrody Poetyckiej Frascati. W 1985 pisarz był autorem tekstu Drogi Krzyżowej odczytanej w obecności papieża Jana Pawła II w rzymskim Koloseum.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Nagroda Campiello (1979) za powieść L'ordalia
Nagroda Inter Nationes (1979)
Medal Musil (1987) nadany przez rodzinne miasto Klagenfurt am Wörthersee
Nagroda im. Ugo Bettiego (1995)

Ciekawostki

Był poliglotą: włoskim, niemieckim, francuskim, angielskim, hiszpańskim i portugalskim.
Tworzył scenariusze telewizyjne dla RAI w latach 70. i 80. XX wieku.
Frascati uhonorowało go Narodową Nagrodą Poetycką Frascati.

Udostępnij